Từ khu công nghiệp truyền thống đến hệ sinh thái công nghệ cao

Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng dịch chuyển từ lợi thế quỹ đất và chi phí lao động sang năng lực đổi mới sáng tạo, mô hình đô thị khoa học công nghệ đang trở thành xu hướng phát triển mới tại nhiều nền kinh tế châu Á. Tại Việt Nam, động thái mới của Becamex - VSIP được xem là bước đi đáng chú ý trong quá trình định hình cực tăng trưởng công nghệ phía Bắc TPHCM.

Cụ thể, ngày 29/5, Becamex và Trung tâm Tái sản xuất và Công nghệ tiên tiến ARTC thuộc A*STAR đã ký kết biên bản ghi nhớ thành lập Trung tâm Nghiên cứu Sản xuất tiên tiến Việt Nam (VAMRC) trong hệ sinh thái VSIP. Sự kiện được công bố trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của lãnh đạo cấp cao hai nước.

Sau hơn 30 năm phát triển, VSIP hiện đã mở rộng thành mạng lưới 24 khu công nghiệp trên cả nước, trở thành biểu tượng hợp tác kinh tế Việt Nam - Singapore. Tuy nhiên, trong bối cảnh làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng mạnh, bài toán đặt ra với Becamex và VSIP không còn là mở rộng quỹ đất hay thu hút thêm nhà máy.

Theo nội dung hợp tác, VAMRC sẽ tập trung vào chuyển giao công nghệ sản xuất tiên tiến, phát triển phòng thí nghiệm dùng chung, đào tạo nguồn nhân lực công nghệ cao và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận sản xuất thông minh. Mô hình “shared lab” được kỳ vọng giúp doanh nghiệp Việt, đặc biệt nhóm vừa và nhỏ, tiếp cận công nghệ hiện đại mà không phải bỏ ra chi phí đầu tư quá lớn. 

Các chuyên gia cho rằng đây là bước chuyển quan trọng của Becamex - VSIP, đánh dấu giai đoạn phát triển mới từ nhà phát triển hạ tầng công nghiệp sang kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp công nghệ cao.

Đặt nền móng cho cực tăng trưởng mới phía Bắc TPHCM

Không chỉ dừng ở một trung tâm nghiên cứu, VAMRC được định vị là cấu phần quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị khoa học công nghệ phía Bắc TPHCM.

Theo định hướng, khu vực này sẽ tích hợp khu công nghiệp công nghệ cao, trung tâm R&D, trường đại học, viện nghiên cứu và hệ sinh thái khởi nghiệp trong cùng một không gian phát triển. Mô hình này được đánh giá có nhiều điểm tương đồng với khu đổi mới sáng tạo one-north của Singapore. 

Trong bối cảnh khu vực trung tâm TPHCM đang chịu áp lực hạ tầng, quỹ đất hạn chế và mô hình tăng trưởng cũ dần bộc lộ giới hạn, việc hình thành cực phát triển mới phía Bắc được xem là hướng đi tất yếu.

Nhiều chuyên gia cho rằng, nếu trước đây Bình Dương tạo dấu ấn bằng công nghiệp hóa, thì giai đoạn tới, Becamex - VSIP có thể tạo bước ngoặt mới bằng mô hình đô thị khoa học công nghệ, nơi sản xuất, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo cùng vận hành trong một hệ sinh thái.

Đại diện Becamex khẳng định nền công nghiệp Việt Nam không thể mãi cạnh tranh bằng lao động giá rẻ mà phải dựa vào khoa học công nghệ và năng lực hấp thụ đổi mới sáng tạo. 

Nếu được triển khai đúng lộ trình, mô hình đô thị khoa học công nghệ do Becamex - VSIP thúc đẩy không chỉ mở thêm dư địa tăng trưởng cho phía Bắc TPHCM mà còn có thể trở thành hình mẫu phát triển công nghiệp thế hệ mới của Việt Nam trong cuộc đua thu hút dòng vốn công nghệ cao khu vực.

Đô thị khoa học công nghệ Bắc TPHCM là một hệ sinh thái được quy hoạch và tiếp tục nâng cấp từ các công trình đã được đầu tư hiện hữu, được tổ chức với trọng tâm là cụm công viên sinh thái và khoa học.

Bao gồm Công viên khoa học sinh thái; Trung tâm khoa học TPHCM và Tòa nhà đa chức năng khoa học công nghệ, dự kiến chuyển đổi từ Trung tâm Hành chính Bình Dương cũ; Trung tâm văn hóa, thương mại và dịch vụ gắn với nhà ga Metro, khu văn phòng dịch vụ WTC; cùng Trung tâm Triển lãm Quốc tế WTC EXPO,…