Tập trung nguồn lực bảo vệ an toàn người dân vùng nguy cơ cao

Những năm gần đây, thiên tai diễn biến phức tạp và bất thường đã gây thiệt hại nặng nề tại nhiều địa phương của tỉnh Thái Nguyên. Trước áp lực lớn từ mưa lớn, lũ ống, lũ quét, sạt lở đất và ngập úng, đặc biệt trong các đợt bão Yagi, Bualoi và Matmo, tỉnh Thái Nguyên đã triển khai hàng loạt dự án cấp bách nhằm bố trí, ổn định dân cư vùng thiên tai, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản cho người dân.

Tại Hội nghị giao ban báo chí tháng 11/2025, các đại biểu đã tập trung thảo luận về việc triển khai các dự án cấp bách, ổn định dân cư sau thiên tai trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Theo lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Thái Nguyên, giai đoạn 2021–2025, toàn tỉnh Thái Nguyên triển khai 16 dự án bố trí ổn định dân cư, gồm 7 dự án ổn định tại chỗ với quy mô gần 1.000 hộ, và 9 dự án xây dựng khu tái định cư tập trung cho 295 hộ dân bị ảnh hưởng bởi thiên tai.

Trong đó, tại địa bàn tỉnh Thái Nguyên cũ có 4 khu tái định cư tập trung, đã hoàn thành 2 dự án; 1 dự án phòng chống thiên tai cũng đã thi công xong, chờ quyết toán. Tại địa bàn Bắc Kạn cũ, có 11 dự án: 6 dự án ổn định tại chỗ đã thi công xong, 1 dự án tái định cư tập trung đang triển khai, và 4 dự án bố trí dân cư tập trung cấp bách được hỗ trợ từ nguồn dự phòng Trung ương.

Cùng với bố trí nơi ở mới, tỉnh Thái Nguyên còn đầu tư nhiều công trình khắc phục hạ tầng, củng cố bờ kè, bảo vệ khu dân cư nhằm giảm thiểu nguy cơ sạt lở và thiệt hại về người và tài sản.

Chỉ đạo quyết liệt trong ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai

Trong hai năm 2024–2025, thiên tai trên diện rộng đã khiến nhiều địa phương rơi vào tình trạng ngập sâu, sạt lở nghiêm trọng. Ngay khi có cảnh báo thời tiết nguy hiểm, Tỉnh ủy và UBND tỉnh Thái Nguyên đã ban hành hàng loạt công điện khẩn về di dời dân khỏi khu vực nguy hiểm, tổ chức cứu trợ kịp thời, không để người dân thiếu lương thực, nước uống hay nơi ở.

Lãnh đạo tỉnh trực tiếp đi kiểm tra tại các khu vực bị cô lập, vùng thiệt hại nặng như khu Kim Vân (Văn Lang), Lủng Siên (Vĩnh Thông)… để chỉ đạo bố trí dự án cấp bách. Đồng thời, tỉnh Thái Nguyên cũng công bố tình trạng khẩn cấp nhằm huy động tối đa nguồn lực khắc phục hậu quả bão, lũ.

Chính quyền cấp xã, phường chủ động rà soát các điểm sạt lở, khu dân cư nguy hiểm, tổ chức sơ tán kịp thời và vận động người dân di chuyển khỏi nơi không đảm bảo an toàn.

Nhiều dự án cấp bách được triển khai, hướng tới giải pháp an toàn lâu dài

Trước tình trạng sạt lở, ngập lụt nghiêm trọng, tỉnh Thái Nguyên đã đề xuất và triển khai nhiều dự án cấp bách nhằm ổn định dân cư vùng thiên tai.

Tại các xã Ba Bể, Chợ Rã, Quảng Bạch, Nam Cường, tỉnh Thái Nguyên đã triển khai 4 dự án tái định cư tập trung nhằm di dời 113 hộ dân sống trong vùng nguy cơ sạt lở cao. Tổng mức đầu tư 120 tỷ đồng, mục tiêu hoàn thành trong năm 2025.

Sau sáp nhập đơn vị hành chính, tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo kiểm tra tiến độ thi công, đôn đốc địa phương giải ngân, cam kết hoàn thành đúng hạn. Các xã được yêu cầu tập trung máy móc, vật liệu, nhân lực để đẩy nhanh tiến độ và đồng thời theo dõi sát diễn biến khu vực sạt lở nhằm bảo đảm tuyệt đối an toàn cho người dân.

Một số công trình đã hoàn thành và mang lại hiệu quả rõ rệt như: Dự án kè chống sạt lở sông Cầu tại xóm Thanh Đàm (xã Nhã Lộng, huyện Phú Bình cũ) bảo vệ an toàn cho 18 hộ dân với tổng mức đầu tư 25 tỷ đồng, triển khai giai đoạn 2024–2025; Dự án kè khẩn cấp bảo vệ khu dân cư xã Tân Phú (TP.Phổ Yên cũ) giúp ổn định bờ sông, bảo vệ 450 hộ dân với tổng mức đầu tư 110 tỷ đồng từ nguồn dự phòng Trung ương và tỉnh; Các dự án khắc phục hậu quả bão số 3 (Yagi) và mưa lũ sau bão, tổng đầu tư 120 tỷ đồng đã cơ bản hoàn thành; Dự án xử lý sạt lở cấp bách tại xã Thượng Giáo, thị trấn Chợ Rã (huyện Ba Bể, Bắc Kạn cũ) và Yến Lạc (huyện Na Rì, Bắc Kạn cũ) với tổng mức đầu tư 79,5 tỷ đồng, thực hiện đến năm 2025.

Trước thiệt hại nặng nề của bão số 10 và 11, Sở Nông nghiệp và Môi trường Thái Nguyên đã phối hợp các ngành rà soát, đề xuất 10 dự án ổn định dân cư cấp bách tại các xã Văn Lang, Vĩnh Thông, Nghiên Loan… (thuộc Bắc Kạn cũ) nhằm di dời 315 hộ dân khỏi vùng sạt lở, ngập lụt nguy hiểm.

Các khu tái định cư mới sẽ được xây dựng đồng bộ hạ tầng: san nền, cấp nước sinh hoạt, điện, đường giao thông nội vùng, chiếu sáng…, bảo đảm người dân có nơi ở an toàn, ổn định lâu dài và yên tâm phát triển kinh tế tại địa phương. Tổng mức đề nghị hỗ trợ từ nguồn dự phòng ngân sách Trung ương năm 2025 là 278 tỷ đồng.

Sau khi được bố trí vốn, tỉnh Thái Nguyên sẽ chỉ đạo hoàn thành các dự án trong năm 2026, đưa người dân vào sinh sống tại các khu tái định cư mới.

Trong bối cảnh thiên tai ngày càng cực đoan, việc triển khai đồng bộ các dự án tái định cư, kè chống sạt lở và công trình phòng chống thiên tai cho thấy quyết tâm mạnh mẽ của tỉnh Thái Nguyên trong việc bảo vệ người dân khỏi nguy cơ mất an toàn.

Các dự án không chỉ giúp giảm thiệt hại trước thiên tai mà còn tạo điều kiện cho người dân ổn định chỗ ở, cải thiện sinh kế, gắn với mục tiêu giảm nghèo bền vững, phát triển kinh tế – xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh trên địa bàn.