Ba kênh quen thuộc cùng đổi nhịp

Sau một thời gian tăng nóng, thị trường vàng bước vào những phiên điều chỉnh mạnh. Trong phiên sáng 3/9, vàng miếng SJC có thời điểm được niêm yết ở mức 144,4 triệu đồng/lượng mua vào và 147,4 triệu đồng/lượng bán ra, giảm 1,3 triệu đồng mỗi lượng so với phiên trước. So với vùng đỉnh khoảng 192 triệu đồng/lượng vào tháng đầu năm 2026, giá bán đã giảm hơn 40 triệu đồng/lượng.

Mức giảm sâu dễ tạo cảm giác vàng đã trở nên “rẻ” và mở ra cơ hội mua vào. Tuy nhiên, giá thấp hơn đỉnh không đồng nghĩa thị trường đã tìm được đáy. Diễn biến của vàng vẫn phụ thuộc vào chính sách lãi suất của các ngân hàng trung ương lớn, sức mạnh của đồng USD, căng thẳng địa chính trị và tâm lý tìm kiếm tài sản an toàn trên thị trường quốc tế.

Bên cạnh đó, người mua còn phải tính đến khoảng cách giữa giá mua và bán. Với mức chênh khoảng 3 triệu đồng/lượng trong phiên sáng 3/9, người mua đã chịu một khoản bất lợi tương đương khoảng 2% ngay khi giao dịch hoàn tất. Giá vàng trong nước khi đó cũng cao hơn giá thế giới quy đổi khoảng 7-8 triệu đồng/lượng. Hai khoảng chênh lệch này có thể làm giảm đáng kể hiệu quả nếu người mua chỉ định nắm giữ trong thời gian ngắn.

Trao đổi với báo chí, chuyên gia kinh tế Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, với những người giữ vàng ở tỷ trọng cao, dồn hết tài sản vào vàng, thậm chí là sử dụng đòn bẩy để nắm giữ vàng thì giảm tỷ trọng về dưới 30%. Với người nắm giữ vàng ở tỷ trọng thấp, không cần quá quan tâm đến diễn biến giá vàng. Với người chưa nắm giữ vàng, đây là thời điểm phù hợp để có thể cân nhắc mua, nhưng chỉ nên đầu tư ở mức 30%.

Trong khi vàng biến động mạnh, tiền gửi ngân hàng lại dần lấy lại sức hấp dẫn. Theo thông tin được Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam công bố giữa tháng 8, lãi suất tiền gửi ở các kỳ hạn từ 6 đến 12 tháng trên thị trường dao động khoảng 6,1-7,6%/năm. Một số ngân hàng có thể đưa ra mức cao hơn, nhưng thường đi kèm yêu cầu về số tiền gửi, kỳ hạn, hình thức gửi trực tuyến hoặc điều kiện dành riêng cho từng nhóm khách hàng.

Bởi vậy, mức 8-9%/năm không nên được hiểu là lãi suất phổ biến dành cho mọi khoản tiền gửi 12 tháng. Biểu lãi suất công khai tại BIDV và Agribank đầu tháng 9 cho thấy kỳ hạn 12 tháng cùng ở mức 5,9%/năm. MB cũng cho biết lãi suất tiết kiệm trên thị trường năm 2026 nhìn chung dao động khoảng 2-7,4%/năm, tùy kỳ hạn và điều kiện áp dụng.

Bất động sản cũng đang có những chuyển động mới, nhưng cơ hội không trải đều. Báo cáo của Bộ Xây dựng cho thấy trong quý II/2026, cả nước có 113 dự án nhà ở thương mại được cấp phép xây dựng mới, với quy mô khoảng 103.205 căn. Ngoài ra, 131 dự án với khoảng 59.073 căn đủ điều kiện bán nhà ở hình thành trong tương lai. Nguồn cung tăng giúp người mua có thêm lựa chọn và giảm phần nào tình trạng phải chạy theo một số dự án khan hiếm.

Song nguồn cung cải thiện chưa đồng nghĩa thanh khoản đã phục hồi. Quý II chỉ ghi nhận hơn 100.005 giao dịch bất động sản thành công, tương đương 71,5% quý trước và 63,7% cùng kỳ năm 2025. Lượng tồn kho được tổng hợp tại 25 trong số 34 địa phương vào khoảng 39.284 căn, nền và tăng ở cả chung cư, nhà ở riêng lẻ lẫn đất nền. Những con số này cho thấy thị trường vẫn đang trong quá trình sàng lọc.

Đừng đầu tư trước khi xác định ngày cần tiền

Khi mỗi kênh có một lợi thế khác nhau, việc cố tìm ra nơi sinh lời cao nhất có thể dẫn nhà đầu tư đến quyết định sai. Khoản tiền phù hợp gửi tiết kiệm chưa chắc phù hợp mua vàng, tiền có thể đầu tư vàng cũng chưa chắc đủ điều kiện tham gia bất động sản.

Một nguyên tắc thận trọng là chia tiền theo thời điểm dự kiến sử dụng. Phần có thể cần trong vài tháng tới nên được ưu tiên cho khả năng thanh khoản, chẳng hạn tiền gửi không kỳ hạn hoặc các sổ tiết kiệm ngắn hạn được chia nhỏ. Nếu gửi toàn bộ vào một kỳ hạn dài, người gửi có thể phải chịu lãi suất không kỳ hạn đối với phần rút trước hạn, làm giảm đáng kể số tiền lãi thực nhận.

Với những khoản chi quan trọng đã có kế hoạch trong một đến hai năm tới như mua nhà, sửa nhà, đóng học phí hay bổ sung vốn kinh doanh, bảo toàn vốn nên được đặt trước kỳ vọng kiếm lời. Tiền gửi có kỳ hạn phù hợp hoặc phương án chia tiền thành nhiều sổ đáo hạn khác nhau giúp người sở hữu chủ động hơn trước nhu cầu phát sinh.

Vàng phù hợp hơn với phần tiền thực sự chưa cần dùng trong thời gian dài và được dành để đa dạng hóa tài sản. Người mua không nên sử dụng vốn vay, bởi khi giá giảm, khoản lỗ từ chênh lệch giá còn bị cộng thêm chi phí lãi vay. Giải ngân thành nhiều lần cũng giúp giảm rủi ro mua toàn bộ tại một vùng giá, nhất là khi thị trường vừa trải qua giai đoạn biến động hàng chục triệu đồng mỗi lượng.

Đối với bất động sản, yêu cầu về thời gian nắm giữ và quy mô vốn còn lớn hơn. Nhà đầu tư cần kiểm tra pháp lý dự án, nghĩa vụ tài chính, tiến độ hạ tầng, giá giao dịch thực tế và khả năng tạo dòng tiền. Một tài sản được quảng cáo nằm gần tuyến đường hay khu đô thị tương lai chưa chắc tăng giá nếu hạ tầng chậm triển khai, dân cư chưa hình thành hoặc thanh khoản khu vực thấp. Trong bối cảnh giao dịch toàn thị trường đang giảm, phương án “mua rồi bán nhanh” càng tiềm ẩn rủi ro.

Lợi nhuận cũng cần được nhìn sau khi trừ chi phí. Với tiền gửi, đó là mức lãi thực tế được hưởng và tổn thất nếu rút trước hạn. Với vàng, nhà đầu tư phải tính chênh lệch mua - bán và khoảng cách giữa giá trong nước với thế giới. Với bất động sản, ngoài giá mua còn có thuế, phí, chi phí vốn, sửa chữa, môi giới và thời gian tài sản không tạo ra dòng tiền.

Bởi vậy, câu trả lời hợp lý cho người có tiền nhàn rỗi lúc này có thể không phải chọn duy nhất vàng, tiết kiệm hay bất động sản. Tiền cần dùng sớm nên được giữ an toàn, phần vốn dài hạn mới có thể phân bổ sang tài sản biến động. Bất động sản chỉ phù hợp khi nhà đầu tư có nguồn lực đủ lớn, chấp nhận nắm giữ lâu và hiểu rõ sản phẩm.