Sau khi lập đỉnh lịch sử 5.595 USD/ounce vào tháng 1/2026, giá vàng không tiếp tục tăng mạnh như dự báo của nhiều tổ chức tài chính. Thay vào đó, thị trường chứng kiến một nghịch lý: vàng thường giảm giá khi căng thẳng Iran leo thang và tăng trở lại khi tình hình dịu xuống. Điều này đi ngược với vai trò truyền thống của vàng là tài sản trú ẩn an toàn trong các giai đoạn bất ổn địa chính trị.

Trước diễn biến này, ông Carsten Fritsch, chuyên gia phân tích hàng hóa của ngân hàng Đức Commerzbank, đã điều chỉnh dự báo giá vàng cuối năm 2026 từ 5.000 USD xuống còn 4.800 USD/ounce. Tuy nhiên, ông vẫn giữ nguyên dự báo giá vàng cuối năm 2027 ở mức 5.200 USD/ounce.

Theo Fritsch, nguyên nhân chính không nằm ở bản thân thị trường vàng mà xuất phát từ cú sốc giá dầu do xung đột Iran gây ra. Giá dầu tăng đã làm gia tăng kỳ vọng lạm phát tại Mỹ, kéo theo dự báo lãi suất sẽ duy trì ở mức cao hơn trong thời gian dài.

Đây chính là yếu tố bất lợi đối với vàng. Thông thường, vàng hưởng lợi khi lãi suất thực giảm và đồng USD suy yếu. Ngược lại, môi trường lãi suất cao khiến chi phí cơ hội nắm giữ vàng – một tài sản không sinh lãi – trở nên lớn hơn.

Tác động này đã thể hiện rõ trên thị trường. Tuần trước, giá vàng rơi xuống dưới 4.400 USD/ounce, mức thấp nhất trong hai tháng, sau khi xuất hiện nghi ngờ về khả năng Mỹ và Iran đạt được một thỏa thuận nhằm hạ nhiệt căng thẳng.

Trước khi xung đột Iran bùng phát hơn ba tháng trước, thị trường từng kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm khoảng 0,5 điểm phần trăm lãi suất trong năm 2026. Tuy nhiên, cú sốc dầu mỏ đã khiến triển vọng này thay đổi đáng kể.

Hiện các hợp đồng tương lai lãi suất cho thấy thị trường dự báo lãi suất chính sách của Mỹ sẽ ở khoảng 3,8% vào cuối năm 2026, thậm chí còn xuất hiện khả năng Fed tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm trong năm 2027.

Các chuyên gia kinh tế của Commerzbank cũng đã điều chỉnh quan điểm. Họ không còn kỳ vọng Fed giảm lãi suất trong năm 2026, dù chưa cho rằng sẽ có đợt tăng lãi suất mới. Việc nới lỏng chính sách tiền tệ được dự báo chỉ xuất hiện từ giữa năm 2027.

Tuy nhiên, Commerzbank không cho rằng thị trường giá lên của vàng đã kết thúc. Việc hạ dự báo năm 2026 chỉ phản ánh sự chậm lại về mặt thời gian, chứ không phải sự thay đổi của xu hướng dài hạn.

Ông Fritsch vẫn giữ nguyên mục tiêu 5.200 USD/ounce cho năm 2027 bởi các động lực hỗ trợ vàng vẫn còn nguyên vẹn. Nhiều ngân hàng trung ương trên thế giới tiếp tục mua vàng với quy mô lớn nhằm đa dạng hóa dự trữ ngoại hối. Nợ công toàn cầu ngày càng tăng trong khi niềm tin vào vị thế độc tôn của đồng USD với tư cách đồng tiền dự trữ quốc tế đang dần suy giảm.

Kịch bản cơ sở của Commerzbank cho rằng sau một giai đoạn chuyển tiếp khoảng hai tháng, eo biển Strait of Hormuz sẽ hoạt động bình thường trở lại. Khi đó giá dầu có thể hạ nhiệt, áp lực lạm phát giảm bớt và Fed sẽ có nhiều dư địa hơn để chuyển sang chu kỳ cắt giảm lãi suất. Đây sẽ là điều kiện thuận lợi để vàng tiếp tục xu hướng tăng.

So với các tổ chức tài chính khác, dự báo của Commerzbank vẫn nằm ở nhóm khá lạc quan. JPMorgan Chase dự báo vàng dao động từ 5.055-6.300 USD/ounce trong giai đoạn 2026-2027. Goldman Sachs dự báo 4.900-5.400 USD/ounce, còn UBS đặt mục tiêu tới 5.900 USD/ounce. Thậm chí, Bank of America từng đưa ra kịch bản cực kỳ lạc quan với giá vàng lên tới 8.000 USD/ounce vào năm 2027 nếu quá trình phi USD hóa diễn ra mạnh hơn dự kiến.

Theo Commerzbank, nhà đầu tư hiện không nên chỉ nhìn vào diễn biến của vàng mà cần theo dõi chặt chẽ thị trường dầu mỏ.

Nếu giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao do căng thẳng Trung Đông kéo dài, triển vọng tăng giá của vàng có thể bị trì hoãn thêm. Ngược lại, nếu nguồn cung dầu ổn định trở lại và kỳ vọng lãi suất giảm quay trở lại, vàng nhiều khả năng sẽ tiếp tục chu kỳ tăng dài hạn đã bắt đầu trước khi xung đột Iran làm thay đổi cục diện thị trường.