Hà Nội 31oC
Thứ ba, 28/06/2022

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan

02/02/2022 8:33 AM (GMT+7)

Hơn 50 năm ngồi bên bếp lửa để tạo ra những chiếc bánh tráng thơm lừng, nữ nghệ nhân của làng nghề bánh tráng Tuý Loan vẫn giữ hồn của nghề, ấp ủ hy vọng làng nghề mãi đỏ lửa như xưa.

Cụ Đinh Thị Túy Phong (SN 1939, nghệ nhân của làng nghề bánh tráng Túy Loan, xã Hòa Phong, huyện Hòa Vang, TP Đà Nẵng) là một trong những người hiếm hoi còn "giữ lửa" làng nghề. Tết cổ truyền là dịp bếp nhà cụ Phong đỏ rực từ rạng sáng để làm ra những chiếc bánh thơm ngon.

Cụ Phong cũng không nhớ năm bao nhiêu tuổi là bắt đầu biết tráng bánh. Chỉ nhớ hồi trước, làng Túy Loan có nhiều hộ hay tráng bánh rồi cung cấp cho cả làng. Cụ Phong thì làm ở xã và làm nông. Thi thoảng lúc rỗi, cụ hay sang hàng xóm để xem tráng bánh rồi về tự mày mò, dựng lò, xay bột để tráng. 

Thế là duyên làm bánh tráng bắt đầu từ đó.

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan - Ảnh 1.

Đã 83 tuổi nhưng cụ Đinh Thị Túy Phong vẫn cần mẫn bên lò lửa để tạo ra những chiếc bánh tráng thơm giòn

Vừa làm ở xã, cụ Phong vừa mở lò tráng bánh tại nhà để bán quanh làng Túy Loan. Theo trí nhớ của cụ, nghề tráng bánh ở Túy Loan có từ lâu nhưng mãi đến sau năm 1975 mới phát triển mạnh lên, nhiều nhà bắt đầu dựng lò, nổi lửa tạo nên làng nghề có tiếng tăm cho đến tận bây giờ.

Sau này, khi nghỉ việc, cụ bắt đầu chuyên tâm tráng bánh và truyền nghề cho con gái là bà Nguyễn Đặng Thái Hòa (SN 1976). Nói về bí quyết làm bánh, cụ Phong bảo "chả có gì khó cả". Đầu tiên là làm quen tay, mới tráng thì có thể bánh chưa được đẹp nhưng sau đó bắt đầu nhuyễn dần và bánh trở nên đẹp hơn. Đó là về kỹ thuật tráng, còn về nguyên liệu thì cụ Phong cho biết cũng không khó. Gạo để làm nên bánh tráng Túy Loan phải từ gạo xiệc. Thứ gạo mà hễ nấu cơm thì bị chê là cứng nhưng khi dùng làm bánh tráng thì nó giúp bột mau đông, bánh thành phẩm được khô giòn.

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan - Ảnh 2.

Cụ Phong là một trong những nghệ nhân hiếm hoi luôn giữ lửa làng nghề

Gạo ngâm vào chiều hôm trước cho mềm. Rạng sáng hôm sau thì gạo được xay ra thành bột rồi thêm gia vị vào. Cụ Phong cho biết gia vị cũng đơn giản, tùy vào khẩu vị. Lò nhà cụ thì bỏ thêm muối, mè, đường, tỏi, gừng vào bột sau đó mới tráng bánh. Bánh chín vừa lấy ra khỏi khuôn thì được mang đem xông khô trên lồng tre, phía dưới là lớp than củi đỏ hồng. Bánh được xông chừng 3 tiếng là khô rồi được xếp chồng lại mang đi cất.

Theo cụ Phong, xông bằng than giúp bánh mau khô hơn phơi nắng. Nếu phơi nắng thì mất 1 ngày mới khô được. Một điều quan trọng nữa là bánh được xông than khi nướng lên sẽ giòn và thơm hơn nhiều so với phơi nắng.

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan - Ảnh 3.

Bánh sau khi tráng chín được đem ra chờ xông trên lửa than

Ngày thường, lò nhà cụ Phong tráng khoảng 400 bánh, đường kính 40cm. Ngày Tết, cụ bắt đầu nhận bánh từ tháng 9 dương lịch, mỗi ngày số lượng tráng ra khoảng 1.000 cái. Lò bánh nhà cụ Phong không mang đi bỏ ở chợ hay các mối mà chủ yếu là khách quen tự đặt và tới lấy. Khách mua bánh mang đi biếu tặng, ăn Tết hoặc gửi cho người thân ở xa. Có khách đặt bánh mang đi gửi ra nước ngoài thì cụ Phong sẽ làm size bánh nhỏ hơn, với đường kính khoảng 20-30cm để dễ đóng gói.

Mấy chục năm làm nghề tráng bánh nhưng cụ Phong cho biết sẵn sàng truyền nghề cho ai có nhu cầu. "Ai muốn học nghề thì càng tốt, càng nhiều người học thì làng nghề sẽ mãi được giữ lửa. Bây giờ lớp trẻ hầu hết không muốn theo nghề này vì vất vả nên tôi luôn lo làng nghề rồi sẽ mất dần" - cụ Phong chia sẻ. Chính vì vậy mà cụ Phong rất mừng khi con gái quyết định theo nghề của mẹ nhưng các cháu ngoại của bà thì lại không.

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan - Ảnh 4.

Sau 3 tiếng xông than, bánh tráng khô và thơm. Lúc này, người làm bánh chỉ cần xếp bánh lại thành từng chồng, bỏ vào túi nilon và buộc chặt có thể bảo quản được hơn 6 tháng

"Mong muốn của tôi là giữ mãi lửa làng nghề để sau này, khi nhắc đến Túy Loan, người ta nghĩ ngay đến thương hiệu bánh tráng. Đó là sự tự hào vì làng có được một đặc sản mà ai ăn vào cũng nhớ mãi" - cụ Phong tâm sự.

 

Người giữ hồn bánh tráng Tuý Loan - Ảnh 5.

Con gái của cụ Phong, bà Nguyễn Đặng Thái Hòa đã quyết định theo nghề của mẹ để giữ lửa làng nghề

Bánh tráng Túy Loan là loại bánh tráng dày, khi ăn phải nướng lên cho bánh chín và giòn, thơm. Trước đây, người dùng chủ yếu nướng bánh bằng than củi. Sau này, bánh có thể nướng bằng lò nướng hoặc lò vi sóng cũng rất tiện lợi, dù chất lượng sẽ không tốt như nướng than.

Người dân Quảng Nam - Đà Nẵng dùng bánh tráng nướng để ăn với rất nhiều món như là ăn cùng mì Quảng, bẻ nhỏ ra để xúc cùng với các loại gỏi hoặc kẹp với bánh chưng để ăn ngày Tết, ăn khai vị trong mâm cỗ... Trong mâm cúng ngày Tết ở xứ Quảng, món bánh tráng nướng là đặc trưng không thể nào thiếu.

Bình luận của bạn
(*) Nội dung bắt buộc cần có
Bình luận
Xem thêm bình luận

Nhập thông tin của bạn

Du lịch Hòa Bình hấp dẫn du khách với những trải nghiệm huyền ảo của 'Hạ Long trên cạn'

Du lịch Hòa Bình hấp dẫn du khách với những trải nghiệm huyền ảo của 'Hạ Long trên cạn'

Hòa Bình là địa điểm du lịch được thiên nhiên ưu đãi bởi sức cuốn hút độc đáo của địa thế, cảnh quan, chất hoang sơ, mộc mạc… đặc biệt có những khu nghỉ dưỡng được mệnh danh là "Hạ Long trên cạn".

Top những món ăn vặt Phú Quốc trứ danh, du khách mê mệt khi ghé thăm đảo ngọc ngày hè

Top những món ăn vặt Phú Quốc trứ danh, du khách mê mệt khi ghé thăm đảo ngọc ngày hè

Du lịch Phú Quốc luôn thu hút du khách trong kỳ nghỉ tránh nắng ngày hè. Cùng với những bãi biển xanh mát lạnh, Phú Quốc còn thu hút du khách với những đặc sản ăn vặt Phú Quốc phong phú và đa dạng.

Báo Đức nêu những lý do du khách nên khám phá du lịch Việt Nam trong mùa hè 2022

Báo Đức nêu những lý do du khách nên khám phá du lịch Việt Nam trong mùa hè 2022

Sau thời gian mở cửa du lịch và thực hiện các chính sách mới, du lịch Việt Nam nhận được nhiều sự quan tâm từ truyền thông và du khách quốc tế. Trang báo Đức Spot On News cũng đã đăng tải trên trang web của mình bài viết về những lý do nên ghé thăm Việt Nam ngay từ năm 2022.


Quán nhỏ ven đường

Quán nhỏ ven đường

Hồi tôi còn mới học cấp một khoảng đầu năm chín mươi, cuộc sống vùng quê tôi nghèo lắm. Gọi là xơ xác như mấy mớ rau tạp tàng. Đi thì đi bộ vài ba cây số, mà cái nắng miền trung như thiêu như đốt, ai bảo bình minh đẹp chứ tôi chỉ thấy toát mồ hôi hột.

Rừng trúc Mù Cang Chải - địa điểm check in đẹp không khác gì trong phim kiếm hiệp

Rừng trúc Mù Cang Chải - địa điểm check in đẹp không khác gì trong phim kiếm hiệp

Bên cạnh những thửa ruộng bậc thang nổi tiếng, Mù Cang Chải còn có thêm điểm “check-in” cực hot, đẹp như phim kiếm hiệp, đó là rừng trúc Mù Cang Chải (Yên Bái).

Chợ Bến Thành đông vui trở lại

Chợ Bến Thành đông vui trở lại

Chợ Bến Thành - một trong những điểm đến mang tính biểu tượng của TP.HCM, đã nhộn nhịp khách trở lại. Mỗi ngày chợ đón khoảng 1.500 lượt khách, chiếm một nửa là khách quốc tế.

Sài Gòn quán: Không chỉ chợ Hồ Thị Kỷ, quán lẩu bò núp hẻm này cũng... "đông thấy mê"

Sài Gòn quán: Không chỉ chợ Hồ Thị Kỷ, quán lẩu bò núp hẻm này cũng... "đông thấy mê"

Lẩu bò Cô Hai nằm trong một con hẻm nhỏ ở đường Đồng Nai, quận 10, thu hút thực khách Sài Gòn tìm đến. Quán còn phục vụ đủ món nướng, hấp, xào hấp dẫn, phù hợp nhóm khách "9 người 10 ý".