Khó chồng khó

Khép lại năm 2025, bức tranh sản xuất ngành Nông nghiệp tỉnh Lạng Sơn hiện lên với nhiều mảng màu đối lập, nhưng đáng chú ý nhất là những thách thức không hề nhỏ từ yếu tố thời tiết.

Ngay từ vụ Đông - Xuân, bà con nông dân xứ Lạng đã phải đương đầu với tình trạng khô hạn kéo dài, dẫn đến nguy cơ thiếu nước sản xuất trên diện rộng từ khu vực Hữu Lũng, Bắc Sơn đến khu vực Chi Lăng, Cao Lộc, Tràng Định, Đình Lập…

Tuy nhiên, các ngành chức năng của địa phương đã kịp thời nắm bắt tình hình, chủ động phân phối nguồn nước hợp lý để đảm bảo nguồn cung nước tưới ngay từ đầu vụ.

Nhờ vậy, tổng diện tích gieo trồng cây hằng năm vụ Đông-Xuân vẫn đạt 45.770,58 ha, tăng 0,77%, chủ yếu nhờ sự gia tăng của cây thuốc lá, khoai tây.

Khi vụ Mùa bắt đầu với những thuận lợi ban đầu, thì thiên tai lại tiếp tục ập đến, 2 cơn bão số 10 (Bualoi) và số 11 (Matmo) đã đổ bộ, gây ảnh hưởng đáng kể đến nhiều diện tích gieo trồng, nhiều diện tích cây lúa, ngô, hoa màu, cây ăn quả... bị thiệt hại nặng nề.

Hậu quả là tổng sản lượng lương thực có hạt ước tính chỉ đạt 308.766,9 tấn, ghi nhận mức giảm 4,04% so với cùng kỳ. Hai loại cây chịu ảnh hưởng nặng nhất là lúa và ngô.

Ngay sau bão, chính quyền các địa phương đã nhanh chóng chỉ đạo, hướng dẫn người dân khẩn trương khôi phục sản xuất, khắc phục thiệt hại.

Điểm sáng từ đặc sản: Cây na, hồi và hồng vành khuyên

Mặc dù những cây lương thực, rau màu chịu tổn thất nặng nề, nhưng những nhóm cây trồng lâu năm và các loại đặc sản của tỉnh đã đóng vai trò là "trụ đỡ" vững chắc, giúp kéo tốc độ tăng trưởng chung của toàn ngành Nông nghiệp Lạng Sơn lên mức 5,07%.

Diện tích cây ăn quả lâu năm ước đạt 55.043,53 ha, tăng 2,85% so với cùng kỳ, tiếp tục phát triển theo hướng bền vững.

Cây na được biết tới là cây trồng chủ lực trong phát triển kinh tế của địa phương, với sự hỗ trợ kịp thời của Chính quyền các cấp và sự bắt nhịp đổi mới trong áp dụng kỹ thuật canh tác mới vào sản xuất của người dân, nhiều diện tích cây na đã được bà con nông dân sản xuất được 2 vụ/năm, từ đó đã nâng cao giá trị sản phẩm và hiệu quả kinh tế.

Cùng với na, trong năm 2025 cây hồi cũng đã gia tăng cả diện tích và sản lượng, toàn tỉnh Lạng Sơn có diện tích ước đạt 36.224,5 ha, tăng 3,21%; đồng thời sản lượng ước đạt 17.271,82 tấn, tăng 2,99% so với cùng kỳ năm trước.

Bên cạnh đó cây hồng vành khuyên đã giúp nhiều người dân ở khu vực Văn Lãng, Cao Lộc… chủ động liên kết sản xuất, thành lập các Tổ hợp tác, Hợp tác xã. Các sản phẩm từ quả hồng tươi đến hồng treo gió, hồng ngâm... xây dựng thành chuỗi sản xuất lớn, người trồng hồng đã có thêm thu nhập, từng bước thoát nghèo, vươn lên làm giàu.

Thị trường xuất khẩu ổn định với lâm sản và thủy sản

Bên cạnh cây trồng, hai lĩnh vực lâm nghiệp và thủy sản cũng có nhiều điểm sáng, góp phần vào thành công chung của ngành Nông nghiệp tỉnh Lạng Sơn.

Hoạt động sản xuất lâm nghiệp tiếp tục phát triển, hình thành các vùng sản xuất tập trung các loài cây chủ lực như: Thông, keo, bạch đàn… Diện tích rừng trồng đang trong giai đoạn chăm sóc ước đạt 58.953ha, tăng 1,73% so với cùng kỳ; sản lượng gỗ khai thác trong năm dự ước tăng 11,12% so với cùng kỳ.

Theo đó trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đã hình thành các cơ sở chế biến sản phẩm từ gỗ như: Ván ép cao cấp, ván bóc, dăm gỗ và lâm sản ngoài gỗ đã được xuất khẩu sang nước ngoài.

Thị trường đầu ra luôn ổn định đã giúp người dân yên tâm mở rộng diện tích rừng trồng sản xuất. Phong trào trồng rừng mạnh mẽ cũng làm tăng nhu cầu về cây giống lâm nghiệp, khiến hoạt động ươm giống dự ước tăng 32,91%.

Hoạt động thủy sản vẫn duy trì ổn định, tuy nhiên, cơn bão số 10 và 11 cũng đã gây thiệt hại 96 ha diện tích ao hồ nuôi trồng. Bù lại, sản lượng thủy sản khai thác lại tăng; đặc biệt, việc phát triển mô hình nuôi ốc nhồi mới tại xã Thiện Tân đã mang lại hiệu quả kinh tế cao. Ước tính, sản lượng thủy sản năm 2025 đạt 2.310,91 tấn, tăng 4,02%.

Cùng với đó hoạt động chăn nuôi ở các hộ gia đình được duy trì ổn định, với giá thức ăn chăn nuôi ổn định tạo điều kiện thuận lợi cho công tác tái đàn. Dù tổng đàn trâu có xu hướng giảm do môi trường chăn thả thu hẹp nhưng chăn nuôi gia cầm vẫn được chú trọng đầu tư để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ.

Hướng đi bền vững cho nông nghiệp Lạng Sơn

Với tốc độ tăng trưởng 5,07% của khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản Lạng Sơn trong năm 2025 là kết quả của sự chỉ đạo sát sao, kịp thời của chính quyền và nỗ lực vượt khó của bà con nông dân trong 1 năm với nhiều diễn biến khó lường của thời tiết.

Nhưng điều quan trọng hơn, đó chính là hướng đi đúng đắn của tỉnh Lạng Sơn trong việc chuyển dịch cơ cấu cây trồng, Lạng Sơn đã tập trung vào các sản phẩm đặc sản có giá trị kinh tế cao, gắn với thương hiệu và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Trong thời gian tới với việc tiếp tục hoàn thiện đồng bộ kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, đẩy mạnh chuyển đổi số và khắc phục hậu quả thiên tai sẽ là những yếu tố then chốt để Lạng Sơn tiếp tục phát huy tiềm năng, đưa ngành nông nghiệp phát triển theo hướng bền vững, góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân xứ Lạng.