Trên mảnh đất Mường Lay, Điện Biên, nơi lòng hồ mênh mang xanh biếc in bóng những nếp nhà sàn yên bình, có một người phụ nữ Thái đã can đảm chọn cho mình lối đi riêng biệt. Đó là chị Lù Thị Toản (32 tuổi, dân tộc Thái Trắng) ở bản Quan Chiên, phường Na Lay, người đã quyết định từ bỏ công việc ổn định để đánh thức tiềm năng du lịch trên chính quê hương mình.

Vốn gắn bó với nghề điều dưỡng suốt 6 năm, một công việc được nhiều người mơ ước, nhưng trong sâu thẳm tâm hồn người phụ nữ trẻ luôn đau đáu khát vọng đưa vẻ đẹp của Mường Lay đến gần hơn với du khách thập phương.

Bước ngoặt đến với chị vào cuối năm 2021, sau khi tham gia lớp tập huấn nâng cao năng lực về du lịch cộng đồng do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Điện Biên kết nối tổ chức. Những chuyến đi thực tế tại các điểm du lịch nổi tiếng ở Sơn La, Hòa Bình hay Thanh Hóa đã giúp chị nhận ra tiềm năng to lớn của quê nhà.

Mường Lay không chỉ có sơn thủy hữu tình với sông núi hòa quyện, mà còn sở hữu nét văn hóa đậm đà bản sắc của đồng bào Thái Trắng, nổi bật là những cộng đồng nhà sàn lợp mái đá đen độc đáo.

Quyết tâm rẽ hướng, chị Toản bắt đầu hành trình khởi nghiệp từ con số 0. Chị mạnh dạn cải tạo ngôi nhà sàn của gia đình thành điểm đón khách, với mục tiêu ban đầu là phục vụ du khách trong các dịp lễ hội và cung cấp chỗ nghỉ đạt tiêu chuẩn homestay.

Thời điểm ấy, khi nghe chị trình bày ý tưởng, người dân trong bản tuy không phản đối gay gắt nhưng cũng đầy e ngại và hoang mang. Thế nhưng, mọi lo lắng dần tan biến khi những đoàn khách đầu tiên đặt chân đến, mang theo sự hào hứng trải nghiệm văn hóa bản địa. Sự thích thú của du khách chính là động lực để chị tin rằng con đường mình chọn là đúng đắn.

Không bằng lòng với việc làm du lịch manh mún, tự phát, chị Toản ấp ủ giấc mơ chuyên nghiệp hóa dịch vụ. Chị chủ động kết nối với chính quyền địa phương, mời chuyên gia về tập huấn cho các hộ dân, đồng thời học hỏi quy trình pháp lý và kinh nghiệm đón tiếp các đoàn famtrip.

Nỗ lực không ngừng nghỉ ấy đã được đền đáp khi ý tưởng "Phát triển du lịch cộng đồng gắn liền Du lịch xanh và bền vững" của chị xuất sắc đạt Giải Nhất cuộc thi Phụ nữ Khởi nghiệp vào tháng 5/2024. Từ bước đệm này, mô hình Hợp tác xã du lịch cộng đồng mang tên "Homestay Mường Lay" đã chính thức được hiện thực hóa.

Với vai trò là người tiên phong, chị Lù Thị Toản nhận thấy thực trạng các dịch vụ lưu trú tại địa phương dù đã có khoảng 10 hộ tham gia nhưng vẫn còn rời rạc, thiếu tính liên kết và chưa đạt chuẩn. Vì vậy, thông qua hợp tác xã, chị mong muốn kết nối bà con để kinh doanh hiệu quả hơn, xóa bỏ tính tự phát và hướng tới sự chỉn chu, chuyên nghiệp.

Hiện nay, các hộ gia đình đã mạnh dạn nâng cấp khu lưu trú, thành lập các tổ nhóm văn nghệ và trải nghiệm du lịch. Hợp tác xã cũng liên kết với các đơn vị sản xuất đặc sản địa phương như bánh khẩu xén, cá tép dầu sấy, hay các nghề thủ công đan lát, ghế mây để mang đến cho du khách những trải nghiệm trọn vẹn nhất về văn hóa người Thái Trắng.

Mô hình này không chỉ dừng lại ở việc làm kinh tế mà còn mang ý nghĩa xã hội sâu sắc. Chị Toản đặt mục tiêu tạo việc làm cho khoảng 100 hội viên phụ nữ địa phương, giúp họ có thu nhập ổn định từ 4 đến 5 triệu đồng mỗi tháng, từ đó tự tin khẳng định mình và làm chủ cuộc sống.

Giờ đây, Homestay Mường Lay đã trở thành địa chỉ quen thuộc của nhiều du khách nhờ sự thân thiện, hiếu khách và đậm đà bản sắc.

Trong tương lai, chị Toản kỳ vọng mô hình du lịch cộng đồng sẽ được nhân rộng sang nhiều bản làng khác, giúp người dân vừa phát triển kinh tế, vừa giữ gìn được những giá trị văn hóa truyền thống quý báu.

Với những nỗ lực không ngừng nghỉ và sự đóng góp đáng ghi nhận cho cộng đồng, ngày 21/11 vừa qua, chị Lù Thị Toản vinh dự là một trong 36 gương thanh niên dân tộc thiểu số tiêu biểu được Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh trao tặng Bằng khen.

Từ một phụ nữ bình dị nơi vùng cao, chị Toản đã trở thành minh chứng sống động cho tinh thần dám nghĩ, dám làm, khẳng định rằng chỉ cần có niềm tin và khát vọng, mọi ước mơ đều có thể trở thành hiện thực.