Theo báo cáo gửi UBND TP.HCM, số lượng tài sản công tại cấp xã phường tăng đột biến sau sáp nhập. Riêng khu vực TP.HCM cũ, hơn 1.400 mặt bằng đã được ghi nhận, với hàng trăm khu đất chưa được khai thác. Tình trạng tương tự cũng xuất hiện tại các địa phương sáp nhập từ Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, với nhiều trụ sở cũ và khu đất rộng nhưng không còn nhiệm vụ sử dụng, một số nơi xuống cấp do thiếu quản lý trực tiếp.

Bên cạnh đó, hệ thống Trung tâm Phát triển quỹ đất TP.HCM quản lý thêm hàng trăm mặt bằng, chủ yếu là đất trống với diện tích hàng triệu mét vuông. Nếu không được khai thác, các khu đất này tiếp tục tốn chi phí duy tu, bảo vệ mà không mang lại lợi ích.

Trước thực trạng số liệu chồng chéo và chưa đầy đủ, UBND TP.HCM giao Sở Tài chính làm đầu mối xây dựng bộ dữ liệu thống nhất về tài sản công toàn thành phố. Cơ quan này được yêu cầu đề xuất giải pháp cụ thể cho từng nhóm tài sản: tiếp tục sử dụng, đưa vào đấu giá, cho thuê ngắn hạn hoặc thu hồi khi có dấu hiệu lấn chiếm.

TP.HCM đang sở hữu hàng ngàn tài sản công, nhiều khu đất bỏ trống chưa khai thác. Ảnh: Gia Linh

Đồng thời, phường, xã chịu trách nhiệm xử lý hiện trạng, đặc biệt là tranh chấp và lấn chiếm trước khi đưa đất vào khai thác. UBND TP.HCM nhấn mạnh đây là nhiệm vụ bắt buộc, gắn trách nhiệm người đứng đầu.

TP.HCM nhìn nhận việc cơ cấu lại quỹ đất công không chỉ là nhiệm vụ hành chính sau sáp nhập, mà còn là cơ hội tái tạo nguồn lực. Những mặt bằng phù hợp quy hoạch đô thị sẽ được ưu tiên dành cho các công trình công cộng; phần còn lại có thể trở thành nguồn thu ngân sách thông qua đấu giá hoặc cho thuê.

Việc Sở Tài chính đứng ra điều phối giúp tránh tình trạng manh mún trong quản lý, đồng thời tạo cơ sở hình thành hệ thống dữ liệu tài sản công thống nhất, điều mà TP.HCM còn thiếu trong nhiều năm. Đây được coi là bước đi quan trọng nhằm khai thác hiệu quả hàng ngàn mặt bằng công đang “ngủ quên”, biến thành nguồn lực phục vụ phát triển thành phố.